Akordeon

Poznajemy … – akordeon i organy

Tak jak już wspominaliśmy (wpis dotyczący instrumentów dętych) organy i akordeon to instrumenty dęte klawiszowe. W te instrumenty nie dmuchamy, powietrze przepływa w nich przez piszczałki (pojedyncze „flety”), gdyż jest w nie pompowane miechami. Piszczałek jest bardzo dużo – każda nastrojona na inny ton – obsługiwane są za pomocą klawiatury. Dla piszczałek akordeonowych charakterystyczna jest obecność cienkiej blaszki, której drgania są źródłem dźwięku.

AKORDEON, nietuzinkowy instrument, wyróżnia się niezwykłym bogactwem brzmienia, które porównać można jedynie do takich królów instrumentów, jak fortepian, a zwłaszcza organy. Znakomity w wykonaniach solowych, równie często używany jest w kameralistyce, przy czym ciekawym zjawiskiem jest duża popularność zespołów złożonych z kilku akordeonów.
Po obydwu stronach, pod prawą i lewą ręką, znajdują się chromatyczne klawiatury (pod prawą ręką spotyka się równie często klawisze, jak w fortepianie, i klawiaturę guzikową, pod lewą ręką zaś zawsze są guziki) – obie klawiatury łączy miech, którego składanie i rozkładanie wywołuje przepływ powietrza, poruszającego umieszczone wewnątrz instrumentu stroiki. Poruszanie miecha z różną siłą pozwala regulować natężenie dźwięku. Nad klawiaturą prawej ręki oraz u góry instrumentu znajdują się przyciski poszczególnych rejestrów – dzięki nim podobnie jak w organach możliwe jest wydobywanie dźwięków o różnej barwie – które akordeonista w trakcie gry może przełączać brodą. Aby grać na akordeonie nie trzeba być siłaczem! Waga i wielkość instrumentu dostosowana jest do wieku i możliwości fizycznych grającego. Najmniejszy akordeon, waży jedynie 3,5 kilograma. Dodatkowo instrument podczas gry, przytrzymują na ramionach muzyka specjalne pasy.
Zapraszamy do klasy akordeonu. Wspólnie z nami, wkroczysz w świat muzyki, pełen bogatych brzmień. Pamiętaj czekamy właśnie na Ciebie.

Maciej Liszka, Zuzanna Zuber i Igor Zuber - AKORDEON


ORGANY – Kiedy organista naciska klawisze organów, otwiera dopływ powietrza do odpowiadającej danemu klawiszowi piszczałki, dzięki czemu wydobywa z instrumentu najróżniejsze dźwięki. Wydaje się to proste, ale organy są najbardziej skomplikowanym i rozbudowanym instrumentem muzycznym, nazywanym ich „królem”.
Organy składają się z pięciu części: szafy organowej, umieszczonych w niej piszczałek, traktury, stołu gry i systemu doprowadzającego powietrze. Szafa organowa to po prostu obudowa organów. Ta część, którą widać z zewnątrz, zwykle bogato zdobiona, z wmontowanymi piszczałkami, nazywana jest prospektem. Piszczałki organowe pogrupowane są w głosy, podobnie zbudowane i mające podobne brzmienie. Można, upraszczając nieco, powiedzieć, że w skład jednego głosu wchodzi tyle piszczałek, ile instrument posiada klawiszy w danej sekcji. Głosy organowe posiadają nazwy, charakteryzujące ich brzmienie, jak np. flet leśny, trąbka lub puzon. Na barwę dźwięku istotny wpływ ma rodzaj materiału, z jakiego zrobione są piszczałki, a mogą być one drewniane lub metalowe. Traktury organowej nie widać z zewnątrz, a jest to układ łączący klawiaturę organów z wentylami otwierającymi dopływ powietrza do piszczałek. Najstarszym typem traktury jest traktura mechaniczna, a w XX wieku powszechnie używane są traktury elektryczne i elektro-pneumatyczne. Stół gry to rodzaj konsoli służącej do sterowania pracą organów. Znajdują się na nim wszystkie potrzebne elementy: klawiatury (czyli manuały), klawiatura nożna (pedał) i włączniki registrowe. Organy mogą mieć jeden manuał, ale też więcej, w zależności od wielkości instrumentu. Klawiatury mają zwykle 61 klawiszy, 30 mniej niż fortepian. Klawiatura nożna posiada swoje własne brzmienia, inne od manuałowych. Przełączniki rejestrowe służą do uruchamiania poszczególnych głosów, a w nowoczesnych instrumentach do tworzenia zestawów brzmieniowych wykorzystuje się komputer. Doprowadzanie powietrza do organów odbywa się poprzez wiatrownice, w których umieszczone są wentyle uruchamiane przez trakturę. Znajdują się one bezpośrednio pod piszczałkami i jest ich tyle, ile klawiszy. Powietrze pod odpowiednim ciśnieniem tłoczą do wiatrownic miechy lub – jak dziś – elektryczna dmuchawa.
Do klasy organów zapraszamy nieco starsze dzieci, które chcą kontynuować naukę w szkole muzycznej II stopnia. Może macie ochotę na zmianę w waszym życiu, poszerzenie horyzontów muzycznych, “król” instrumentów muzycznych z pewnością Wam w tym pomoże. Wyślij zgłoszenie już dziś i dołącz do organistów naszej szkoły.

Uczniowie i nauczyciele klasy organów PSM II st. w Rybniku